Kiedy wyszli, Kuba poszedł do pokoju i zamknął drzwi. Nie trzasnął. On nigdy nie trzaskał. Po prostu podstawił krzesło pod klamkę.
Stałam w kuchni i trzymałam telefon z krzywym zdjęciem teczki.
Nie spałam do rana.
Najpierw zadzwoniłam do dawnej koleżanki ze szkoły. Dała mi numer do adwokatki. Ta powiedziała, żebym przyszła ze wszystkim: zaświadczeniami, rachunkami, kartami wizyt, wiadomościami, zdjęciami, świadkami.
— A jeśli niczego nie wystarczy? — zapytałam.
— To będziemy zbierać. Ale proszę nie milczeć.
Nie milczeć.
To było trudniejsze niż zebranie papierów.
Bo ja milczałam bardzo długo.
Milczałam, kiedy sąsiadka pytała, gdzie Kasia. Mówiłam: „Pracuje”. Milczałam w szkole, kiedy prosili, żeby przyszła mama. W formularzach wpisywałam „babcia”, a potem tłumaczyłam, że matka jest daleko.
Milczałam nawet przed Kubą. Jakby słowo „porzuciła” nie istniało, dopóki go nie wypowiem.
Adwokatka miała na imię Anna. W kancelarii mówili do niej „pani mecenas”. Nie była słodka. I chyba dobrze.
Przejrzała zdjęcie teczki, moje zaświadczenia, stare rachunki za terapię, wypisy z przychodni, opinie ze szkoły i poradni.
— Dlaczego wcześniej nie wystąpiła pani o opiekę prawną?
Otworzyłam usta i zaraz je zamknęłam.
Potem powiedziałam prawdę:
— Bałam się.
Pani mecenas skinęła głową.
— To słaba odpowiedź dla sądu. Ale ludzka.
Chciałam, żeby mnie pożałowała. Nie pożałowała.
— Teraz najważniejsze jest to, żeby nie pozwolić im szybko przejąć zarządzania jego pieniędzmi. I udowodnić, że to pani faktycznie go wychowywała.
— Ona może go zabrać?
— Jeśli będzie wyglądało na to, że przez cały czas brała udział w jego życiu, a pani jej przeszkadzała, ryzyko jest.
Pierwszy raz od dawna poczułam się nie jak babcia, tylko jak głupia stara kobieta, która pilnowała kubka, ale nie dopilnowała dokumentów.
Kiedy wróciłam do domu, Kuba siedział przy komputerze. Na stole stały autka. Już się nimi nie bawił, ale ustawiał je w równą linię, kiedy się denerwował.
Czerwony, niebieski, zielony, biały.
Tak samo jak 11 lat temu.
— Kuba — powiedziałam. — Będziemy musieli iść do sądu.
Nie odwrócił się.
— Będzie głośno?
— Tak.
— Dużo ludzi?
— Pewnie tak.
— Ona będzie?
Usiadłam na brzegu łóżka.
— Tak.
Długo milczał. Potem otworzył szufladę i wyjął starą teczkę. Niebieską, podniszczoną, z naklejką od jakiegoś zeszytu.
— To trzeba — powiedział.
W teczce były kopie. Stare rachunki. Zdjęcia zaświadczeń. Potwierdzenia moich przelewów. Maile ze szkoły. Dokumenty medyczne. Nawet zdjęcie jego pierwszego zgłoszenia na kółko programowania.
Przeglądałam to i nie rozumiałam.
— Skąd to masz?
— Skanowałem.
— Po co?
Wzruszył ramieniem.
— Żeby było.
— Kubuś…
— Często szukałaś. Nie znajdowałaś. Zrobiłem kopie.
Wtedy pierwszy raz zobaczyłam, że moje „on nie pyta o mamę” nie było całą prawdą.
Pytał inaczej.
Zbierał wszystko, co dowodziło, że jego życie było tutaj. Ze mną. Nie tam, gdzie Kasia później narysowała pieczątki i kłamstwo.
Pani mecenas, kiedy zobaczyła tę teczkę, milczała dłużej, niż mi się podobało.
— On sam to zrobił?
— Tak.
— A kopie cyfrowe są?
Kuba siedział obok na korytarzu. W słuchawkach. Żółty kubek niosłam w torbie, bo bez niego nie wyszedłby z domu.
Usłyszał pytanie i podniósł głowę.
— Są.
— Gdzie?
— W chmurze.
Pani mecenas spojrzała na mnie, potem na niego.
— Będziesz potrafił wytłumaczyć sądowi, jak to jest zapisane?
Pobladł.
— Jeśli będzie cicho.
— Postaram się, żeby było możliwie spokojnie.
W dniu rozprawy założyłam najlepszą bluzkę. Tę, którą trzymałam „na ludzi”. Kuba włożył czarną bluzę bez napisów i spakował do plecaka żółty kubek, ładowarkę, laptop i 4 autka.
— Autka też? — zapytałam.
— Tak trzeba.
Nie kłóciłam się.
Przed sądem Kasia stała z mecenasem. Miała nową torebkę. Drogą. Zauważyłam to i od razu znienawidziłam siebie za taką małostkowość.
Podeszła do mnie.
— Mamo, jeszcze nie jest za późno, żeby załatwić to normalnie.
— Normalnie powinnaś była przyjść 11 lat temu.
Nachyliła się bliżej.
— Myślisz, że on wytrzyma sąd? Popatrz na niego. Już jest mu źle.
Popatrzyłam.
Kuba stał przy ścianie. Patrzył w podłogę. Palce zaciskał na pasku plecaka tak mocno, że aż zbielały mu kostki.
Chciałam go wziąć i wyjść.
Oddać jej część pieniędzy. Coś podpisać. Dogadać się. Byle tylko nie stał wśród tych ludzi, lamp, głosów i trzaskających drzwi.
Kasia to zobaczyła.
— Przekaż mi zarządzanie pieniędzmi — powiedziała cicho. — Nie zabiorę go do siebie. Niech mieszka z tobą. Będzie ci łatwiej. Ja wszystko załatwię.
To był mój wybór.
Kupić ciszę.
Albo wejść tam, gdzie Kubę będzie bolało, ale prawda wreszcie stanie się prawdą nie tylko w naszej kuchni.
Prawie powiedziałam: „Dobrze”.
Kuba nagle podniósł oczy.
— Nie oddawaj mojego życia — powiedział.
Nie pieniędzy.
Nie konta.
Nie programu.
Mojego życia.
Kasia cofnęła się, jakby ją uderzył.
Na sali płakała ładnie. Nie wiem, jak inaczej to powiedzieć. Bez rozmazanego makijażu, bez krzyku. Siedziała prosto, wycierała kąciki oczu i mówiła, że była młoda, chora, przestraszona. Że to ja nie pozwalałam jej widywać syna. Że dawała pieniądze przez znajomych. Że dzwoniła, ale ja ją blokowałam.
Mówiła tak, że w pewnym momencie zrobiło mi się wstyd.
A może ja naprawdę byłam gdzieś okrutna?
Może ona miała powód?
Może ja, stara kobieta, uczepiłam się dziecka, bo bałam się zostać sama?
Pani mecenas nachyliła się do mnie.
— Proszę nie słuchać tonu. Proszę słuchać faktów.
